Het Procesmodel

Minder bekend is het Enneagram Procesmodel.  Het procesmodel geeft het natuurlijk verloop van alle organische processen weer.  Een goed voorbeeld daarvan is het proces van een verandering. We kunnen het procesmodel daarom effectief inzetten voor verandermanagement en voor persoonlijke ontwikkeling.

Meer dan 70% van de veranderingen binnen organisaties slagen niet.  Maar ook privé worstelen de meeste mensen keer op keer met dezelfde problematiek en slagen ze er niet in om echt structureel te veranderen.  De bekendste voorbeelden zijn natuurlijk het stopppen met roken en het afvallen.  Wilt u uw doelen bereiken? Wilt u succesvol veranderingen dooprvoeren in organisaties? Neem dan kennis van het Enneagram procesmodel en leer hoe u effectief kunt veranderen.

Dit model zorgt voor een unieke en vernieuwende visie op verandering. Het geeft ons inzicht en antwoord op vele vragen als: Waarom is veranderen zo lastig?  Waarom vallen we terug in oude patronen? Wat moet ik doen om deze patronen te doorbreken? Hoe moet ik mij als adviseur of coach opstellen?

Een korte uitleg van het Procesmodel

Wij maken onderscheid tussen de 9 punten in het Enneagram en de 9 lijnen die deze punten verbinden. De 9 punten zijn schokpunten waarbij een ander stadium in het proces bereikt is. 3 daarvan worden veroorzaakt door een externe invloed en zijn daarom niet beheersbaar. Ze zijn daarentegen wel absoluut noodzakelijk om het proces in zijn geheel te doorlopen.  De 9 lijnen tussen deze schokpunten representeren de acties die genomen moeten worden om tot het volgende punt te geraken.

We omschrijven alle punten en alle lijnen in het kort:

De eerste impuls:
Alles begint door een impuls van buitenaf. Doordat we iets zien, iets horen of ergens mee in contact komen wordt het proces in werking gezet. Dit kan ook een ingeving zijn of een idee.  Hoe dan ook, iets zorgt ervoor dat het proces in gang wordt gezet.

Ontevredenheid:
We komen vanuit een evenwichtsituatie, maar de impuls heeft ervoor gezorgd dat we niet meer tevreden zijn. We beginnen te twijfelen en denken aan mogelijkheden om de situatie te verbeteren. Dit is de fase van het wikken en wegen, de fase van bewustwording.

Willen:
Aangekomen op dit punt zijn we er uit. We weten het zeker en willen iets anders.

Onderzoeken:
Wat we precies willen is nog niet duidelijk. We gaan daarom op onderzoek en proberen meer te weten te komen. We spreken erover met anderen en verdiepen ons in de mogelijkheden. We gaan informatie inwinnen om ons uiteindelijk doel helder te krijgen.

Geloven:
Op dit punt aangekomen weten we wat we willen. We weten hoe dat er uit ziet en hebben uitgezocht of dit ook haalbaar is. We geloven er daarom ook in en hebben voldoende vertrouwen ontwikkeld om hiermee verder te gaan.

Voorbereiden:
We gaan daadwerkelijk aan de slag om ons gestelde doel te realiseren en moeten daar natuurlijk de nodige voorbereidingen voor treffen. Omdat we duidelijk weten wat we willen en daar ook in geloven zijn we bereid hier ook de nodige energie in te steken.

De tweede impuls:
Ondanks alle goede voorbereidingen zal het ons nooit lukken ons doel te bereiken als er geen invloed van buitenaf komt. Dit kan de invloed zijn  van een cursus, een boek, of een goede vriend of iemand die we schijnbaar toevallig ontmoeten. Hoe dan ook, er zal een invloed van buitenaf nodig zijn om ons de nodige vernieuwing te geven. Omdat we van te voren niet weten wat deze invloed is, zijn we hier afhankelijk van het toeval en kunnen we van te voren nooit precies voorspellen hoe het gehele proces zal verlopen.

Leren:
Door de nieuwe inbreng zijn we in staat iets nieuws te leren. Dit kan letterlijk leren zijn, bijvoorbeeld door een cursus, maar het kan ook zijn dat we geleerd hebben ergens anders tegenaan te kijken. Of dat we op een idee zijn gebracht.

Creatie:
Onze eigen idee samen met het nieuwe dat we geleerd hebben creëert iets nieuws. Er is ten opzichte van de beginsituatie echt iets nieuws ontstaan waardoor we nu in staat zijn ons doel te bereiken. In deze fase creëren we ons unieke plan of onze unieke aanpak.

Het Werk:
In deze fase nemen we daadwerkelijk de stappen die tot de verandering leiden. Dit is waar het eigenlijk om gaat. Tot dit punt was alles nog planvorming of visiebepaling, hier worden concrete acties ondernomen.

Transformatie:
De acties die we hebben ondernomen hebben tot iets nieuws geleid en er is geen weg meer terug.

Afronden:
Om de verandering blijvend te maken zullen de de acties enige tijd moeten volhouden. Één zwaluw maakt nog geen zomer. We zullen hierbij ook het nodige moeten ondernemen om te zorgen dat we niet terugvallen. Het gaat er hier om dat de verandering beklijfd.

De derde Impuls:
Op dit punt ontvange we de reacties van de buitenwereld terug. Je zou dit punt ook feedback kunnen noemen of 'toetsen'.

Aanpassen:

We doen de nodige aanpassingen naar aanleiding van de terugkoppeling op het vorige punt. We verwerken de feedback.

Vervolmaking:
Op dit punt hebben we de aanpassingen verwerkt en is het product klaar om ogeleverd te worden.

Opleveren:
De noodzakelijk acties worden genomen om tot het eindresultaat te komen, om het eindresultaat ook werkelijk tot ons te nemen. We waarderen dat waar hard aan gewerkt is en treden ermee in de openbaarheid. Het waarderen van het resultaat is een actief en bewust proces.

Realisatie:
Het resultaat is bereikt. Het proces is klaar. We kijken terug op een succesvolle verandering of een succesvolle realisatie van ons doel.

Waarderen:
We kijken terug op dat wat gerealiseerd is en mogen tevreden zijn. In plaats van door te hollen bouwen we af en proberen tot rust te komen. Genietend van het nieuwe evenwicht. Ook dit is dus een actief en bewust proces, bewust stilstaan en terugkijken. Het terugkeren naar een rustpunt, naar een nieuw evenwicht stelt ons in staat gereed te zijn voor nieuwe veranderingen die worden ingeleid door nieuwe impulsen.

Het Enneagram procesmodel is minder bekend dan de 9 karakterstructuren. Toch is de waarde ervan enorm. Het is toepasbaar bij organisatieverandering, bij coaching of het in kaart brengen en analyseren van allerlei processen. Dit is slechts een summier overzicht.  Er valt nog veel meer te vertellen over deze unieke methode.

Wil je meer weten schrijf je dan in voor een lezing of workshop, of registreer je bij onze site en download een uitgebreid artikel over het Enneagram procesmodel. Je kunt dan gelijk de gratis Enneagramtest doen om te zien wat voor type jij bent.